itshee

ช่วงนี้หายหน้าไปนานจากโลกออนไลน์พอควรครับ คราวนี้กลับมาพร้อมเรื่องวิกิพีเดียกัน ถ้าใครเข้าวิกิพีเดียช่วงนี้จะเห็นข้อความขนาดใหญ่โต เชิญชวนร่วมกันบริจาคเงินเข้ามูลนิธิ โดยคนบริจาคก็สามารถเขียนข้อความส่งให้วิกิพีเดีย และข้อความเหล่านั้นก็จะถูกนำมาแสดงให้คนอื่นที่อ่านต่อได้เห็น

แต่ทว่าบางทีข้อความมันก็ดันกำกวมได้ง่าย ถ้ามันไปปรากฏรวมกับเนื้อหาในหน้านั้น  เช่น

ประมาณนั้น ...ข้อความต้นฉบับภาษาอังกฤษนะนั่น เนื่องจากทางวิกิพีเดียเองเป็นเว็บไซต์ที่ "ไม่มีโฆษณาซักนิดเดียว" ขณะเดียวกันฐานข้อมูลเอย ฮาร์ดแวร์ต่างๆ ก็จำเป็นต้องใช้เงินจำนวนมหาศาล ซึ่งรายได้หลักของเว็บคือการบริจาคเงินอย่างเดียว โดยตอนนี้ยอดบริจาคก็ค่อนข้างเยอะทีเดียว เงินบริจาคเฉพาะปีนี้ปีเดียวน่าจะเกิน 100,000,000 บาทไปแล้ว โดยเป้าหมายที่เล็งไว้คือประมาณ 250 ล้านบาท

ความนิยมวิกิพีเดียไทยเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ อีกแล้ว โดยเดือนที่ผ่านมาการเข้าชมวิกิพีเดียก็ทะลุหนึ่งล้านไปแล้ว อาจสืบเนื่องมาจากนักเรียนไทยชอบไปก๊อปมาส่งครูหรือเปล่าก็ไม่แน่ใจ

คราวนี้มาดูสถิติกัน โดยอันดับของวิกิพีเดียไทยเราก็ขึ้นมาอีกแล้ว โดยตามสถิติการใช้งาน วิกิพีเดียไทยขึ้นมาเป็นอันดับที่ 16 ของโลก (จากวิกิพีเดีย 240 ภาษา) ปีที่แล้วอยู่อันดับประมาณ 20 ได้ โดยในเดือนหน้าวิกิพีเดียภาษาไทยจะครบ 50,000 ซึ่งหลายคนก็แทงกันว่าทายกันว่าจะครบในวันที่เท่าไร 

ฝั่งวิกิพีเดียอังกฤษก็มีบทความ 3,000,000 เรื่องไปแล้ว ซึ่งคราวนี้ไม่ค่อยตื่นเต้นกันเท่าไร ถ้าเทียบกับตอนหนึ่งล้านแรก ในขณะที่วิกิพีเดียภาษาอื่นก็พัฒนากันตลอด ซึ่งถ้าดูสถิติวิกิพีเดียเพื่อนบ้าน (ให้เกาหลีกับญี่ปุ่นเป็นเพื่อนบ้านด้วย เพราะใกล้ชิดกับชาวไทยกันขนาด)

ถ้าเทียบอันดับแล้ว ไทยเรานี่ถือว่าอันดับสามของเพื่อนบ้านเลยทีเดียว รองลงมาจากญี่ปุ่นและจีน โดยแซงหน้าเกาหลีซะอีก แต่ถ้าดูตามปริมาณแล้ว ของไทยเรานี่ค่อนข้างน้อยเลยทีเดียว ซึ่งถ้าดูลงไปถึงตัวเลข จะเห็นว่าจำนวนบทความของไทยเราก็ไม่ถือว่าเยอะ ถ้าเทียบอินโดนีเซียหรือเวียดนามที่มีจำนวนมากกว่าสองเท่าได้ แต่จำนวนคนใช้งานจริงน้อย หรือถ้าเทียบวิกิพีเดียมาเลเซีย ที่จำนวนเท่าวิกิพีเดียไทยเรา แต่คนดูของเรามากกว่า 5 เท่า ก็แสดงถึงคุณภาพได้พอควรเลยทีเดียว

ในบางวิกิพีเดีย มีบทความเป็นแสน แต่เนื้อหามันน้อยนิดมาก อ่านแล้วอยากจะต่อยหน้าคนเขียนเลยก็มี อย่างเช่น

• หมา เป็น สัตว์สี่ขา (แล้วก็ตัดจบ)
• ปลา เป็น สัตว์น้ำ (แล้วก็ไม่มีอะไรต่อ)
• ไฟร์ฟอกซ์ เป็น ซอฟต์แวร์ (แล้วไงเนี่ย)
• 1 เป็นตัวเลขก่อนหน้า 2
• 2 เป็นตัวเลขก่อนหน้า 3
• 1995 เป็นตัวเลขก่อนหน้า 1996 
• ... พวกแบบนี้ถ้าเข้ามาในวิกิพีเดียไทยส่วนใหญ่ก็โดนลบทันที ไม่เหมือนวิกิพีเดียบางภาษาที่ชอบปั่นตัวเลข

ก่อนหน้าก็มีคนลองเอาบทความ 5,000 เรื่องจากวิกิพีเดียอังกฤษที่สมบูรณ์มาพิมพ์ลงเป็นเล่ม ได้มาหนึ่งเล่ม แต่อยากรู้ว่าจะอ่านกันยังไง

อย่างที่รู้กัน อย่าตัดสินคนที่ขนาดและหน้าตา ต้องดูฟังก์ชันและสิ่งที่อยู่ภายในตัวด้วย และลองถามตัวคุณเองด้วยว่า วันนี้คุณช่วยอะไรสังคมบ้าง

ตอนนี้วิกิพีเดีย (Wikipedia) ก็หันมาใช้รูปแบบสัญญาลิขสิทธิ์แบบ ครีเอทีฟคอมมอนส์ (Creative Commons) กันเต็มตัวแล้ว หลังจากที่หลายปีที่ผ่านมา วิกิพีเดียใช้ครีเอทีฟคอมมอนส์เฉพาะกับรูปภาพอย่างเดียว

ตอนนี้ทุกอย่างไม่ว่า ภาพ เสียง เนื้อหาที่เป็นตัวอักษร ก็จะกลายเป็นแบบครีเอทีฟคอมมอนส์หมด ซึ่งรวมทุกภาษา และก็ภาษาไทยของเราด้วย ซึ่งทีมงานวิกิพีเดียไทยหลายคนก็ช่วยกันปรับเปลี่ยน ปรับแก้โครงสร้างเว็บให้สอดคล้องกับนโยบายใหม่ หากใครสนใจอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับครีเอทีฟคอมมอนส์ลองแวะได้ที่บล็อกคุณภูภู่ phuphu@exteen [20090331] เขียนไว้อธิบายเข้าใจง่ายเลยทีเดียว

ถึงตอนนี้ ก็จะเป็นการง่ายหากใครสนใจจะนำข้อมูลจากวิกิพีเดียไปใช้งาน ไม่ว่าจะนำไปใช้ลงโปสเตอร์ประชาสัมพันธ์ ลงหนังสือรุ่นประกอบ ลงบล็อกประกอบเนื้อหา (หรือแม้แต่ลงการบ้านส่งอาจารย์) ก็ไม่ต้องวุ่นวายทำเรื่องขออนุญาตเป็นรายลักษณ์อักษรให้วุ่นวายเหมือนเว็บไซต์ไทยหลายเว็บไซต์ เพียงแต่เขียนแหล่งที่มาให้ชัดเจนตามรูปแบบของ ครีเอทีฟคอมมอนส์ แค่นั้นเอง ซึ่งก่อนหน้าลิขสิทธิ์วิกิพีเดียค่อนข้างจะงงงวยเลยทีเดียว เพราะใช้สัญญาลิขสิทธิ์แบบของกนู (ซึ่งไม่มีคนรู้จัก ยกเว้นพวกเนิร์ดตัวเต็มวัย)

รู้ไว้จะได้ไม่เป็นปัญหาร้อนตัวเหมือนอย่าง thaigoodview.com ที่ลอกวิกิพีเดียไปเป็นร้อยหน้า แล้วอ้างว่า "เขียนเอง" แต่โดนจับได้เมื่อสองเดือนก่อน ร้อนตัวกันไปหลายอาทิตย์ แล้วดันมาแขวะวิกิพีเดียอีก หาว่า วิกิพีเดียงก ไม่ใจกว้าง ให้ลอก